Wełna merino – co to właściwie jest?
Wełna merino – co to właściwie jest?
Jeżeli interesujesz się górami, trekkingiem, nartami albo po prostu szukasz dobrej bielizny na chłodniejsze dni, prawdopodobnie prędzej czy później trafisz na wełnę merino.
Na pierwszy rzut oka może wydawać się trochę dziwna. W końcu wełna kojarzy się przede wszystkim z grubym swetrem, który gryzie, ciężką kurtką i czymś, co bardziej pasuje do zimy niż do aktywności fizycznej.
Merino działa jednak trochę inaczej.
To naturalne włókno pozyskiwane z owiec rasy merynos. Jest znacznie cieńsze od tradycyjnej wełny, dzięki czemu może być wykorzystywane do produkcji lekkiej odzieży noszonej bezpośrednio na skórze.
I właśnie dlatego merino tak dobrze zadomowiło się w świecie outdooru.
Skąd właściwie wzięło się merino?
Owce merynosowe wywodzą się z Hiszpanii, ale z czasem hodowla tej rasy mocno rozwinęła się między innymi w Australii i Nowej Zelandii.
To właśnie tam powstała ogromna część współczesnego rynku wełny merino.
Merynosy muszą radzić sobie z bardzo różnymi warunkami pogodowymi. W ciągu roku mogą mieć do czynienia zarówno z wysokimi temperaturami, jak i dużym chłodem.
Ich wełna pełni więc naturalną funkcję ochronną.
I to jest jedna z najciekawszych rzeczy w merino – nie została wymyślona w laboratorium. Człowiek po prostu nauczył się wykorzystywać właściwości włókna, które natura stworzyła dla zwierzęcia żyjącego w wymagających warunkach.
Dlaczego merino jest inne od zwykłej wełny?
Najważniejsza różnica tkwi w grubości włókien.
Włókna merino są bardzo cienkie i delikatne. Dzięki temu materiał może być przyjemny w kontakcie ze skórą i można z niego zrobić cienką koszulkę czy bieliznę termiczną.
To właśnie dlatego dobrej jakości merino nie przypomina swetra, który pamiętamy z dzieciństwa.
Nie zakładamy go po to, żeby było nam po prostu „grubo i ciepło”.
Merino ma przede wszystkim pomóc organizmowi radzić sobie ze zmianami temperatury podczas aktywności.
Czy merino grzeje?
Tak, ale warto dobrze zrozumieć, co to właściwie oznacza.
Merino nie działa jak gruby polar, który po prostu zatrzymuje dużą ilość ciepła.
Jego właściwości wynikają między innymi ze struktury włókien, które pomagają zatrzymywać powietrze i ograniczać utratę ciepła.
Jednocześnie materiał może być stosunkowo lekki i oddychający.
Dlatego cienka warstwa merino może sprawdzić się zarówno podczas zimowego trekkingu, jak i jako pierwsza warstwa podczas jazdy na nartach czy snowboardzie.
A co latem?
To może być dla wielu osób zaskoczeniem.
Merino nie jest materiałem wyłącznie na zimę.
Cienka koszulka z merino może być bardzo dobrym rozwiązaniem również podczas letnich wędrówek.
Włókna merino potrafią pochłaniać wilgoć, a materiał pomaga regulować mikroklimat przy skórze.
Dlatego merino może sprawdzić się wtedy, gdy temperatura mocno się zmienia – na przykład podczas górskiej wycieczki, kiedy rano jest chłodno, w południe robi się gorąco, a wieczorem temperatura znowu spada.
Największa zaleta? Zapach.
I tutaj merino ma przewagę, którą naprawdę można docenić podczas dłuższych wyjazdów.
Wełna merino ma naturalne właściwości ograniczające powstawanie nieprzyjemnych zapachów.
Nie oznacza to oczywiście, że koszulka z merino po tygodniu intensywnego treningu będzie pachniała jak świeżo wyprana.
Ale w porównaniu z wieloma materiałami syntetycznymi merino zdecydowanie lepiej radzi sobie z zapachem potu.
Ma to ogromne znaczenie podczas trekkingu, wyjazdu w góry czy podróży, kiedy nie mamy możliwości codziennego prania ubrań.
Jedna koszulka może więc spokojnie towarzyszyć nam przez kilka dni.
Czy merino odprowadza pot?
Tak, ale tutaj również warto uniknąć pewnego uproszczenia.
Merino nie działa dokładnie tak samo jak typowa koszulka syntetyczna.
Włókna wełny mogą pochłaniać wilgoć w swojej strukturze, dzięki czemu materiał może nadal pozostawać względnie komfortowy w kontakcie ze skórą.
Ma to znaczenie szczególnie podczas aktywności, kiedy temperatura naszego ciała cały czas się zmienia.
Podchodzimy pod górę – robi się gorąco.
Wychodzimy na grań – zaczyna wiać.
Robimy przerwę – organizm szybko się wychładza.
Dobre merino pomaga przejść przez te zmiany bez ciągłego zakładania i zdejmowania kolejnych warstw.
Czy merino się gniecie?
Tak.
I jest to jedna z niewielu rzeczy, które trzeba po prostu zaakceptować.
Merino jest naturalnym włóknem i nie zachowuje się dokładnie tak samo jak syntetyczna odzież.
Z drugiej strony po wyjęciu z plecaka materiał zazwyczaj szybko wraca do swojego kształtu.
W przypadku odzieży outdoorowej nie jest to jednak najważniejsza kwestia.
Jeżeli koszulka ma być używana na szlaku, podczas trekkingu czy na stoku, ważniejsze jest to, jak zachowuje się podczas aktywności.
Czy merino gryzie?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań.
Dobrej jakości cienkie merino nie powinno powodować takiego uczucia jak tradycyjna, gruba wełna.
Duże znaczenie ma jednak grubość włókna.
Im delikatniejsze włókno, tym przyjemniejszy będzie materiał w bezpośrednim kontakcie ze skórą.
Dlatego przy wyborze bielizny merino warto zwrócić uwagę nie tylko na sam napis „100% merino”, ale również na jakość i parametry wykorzystanej wełny.
Czy merino jest trwałe?
Tak, ale nie jest niezniszczalne.
To naturalne włókno, dlatego wymaga trochę więcej uwagi niż najprostsza odzież syntetyczna.
Jeżeli będziemy prać je zgodnie z zaleceniami producenta i nie będziemy traktować koszulki jak ręcznika do podłogi, może służyć naprawdę długo.
Warto również pamiętać, że pojawienie się delikatnych kuleczek na materiale nie zawsze oznacza, że produkt jest słabej jakości.
Zjawisko mechacenia może pojawić się w miejscach narażonych na tarcie, na przykład pod plecakiem.
Merino czy poliester?
Nie ma tutaj jednej odpowiedzi dla każdego.
Poliester jest bardzo dobrym materiałem sportowym. Jest lekki, szybko schnie i dobrze sprawdza się podczas intensywnego wysiłku.
Merino ma natomiast kilka innych zalet – przede wszystkim komfort termiczny, naturalne właściwości włókna i znacznie lepszą kontrolę zapachu.
Dlatego wybór często zależy od tego, co robimy.
Na bardzo intensywny trening biegowy część osób wybierze syntetyk.
Na wielogodzinny trekking, podróż czy kilkudniowy wyjazd w góry merino może okazać się znacznie bardziej praktyczne.
A czasami najlepszym rozwiązaniem jest połączenie obu materiałów.
Czy warto kupić merino?
Jeżeli często spędzasz czas na świeżym powietrzu – zdecydowanie warto przynajmniej spróbować.
Szczególnie jeśli:
chodzisz po górach,
jeździsz na nartach lub snowboardzie,
wybierasz się na trekkingi,
podróżujesz z małym bagażem,
nie chcesz codziennie prać ubrań,
zależy Ci na naturalnym materiale,
masz problem z zapachem odzieży syntetycznej.
Merino nie jest magicznym materiałem
Warto o tym powiedzieć wprost.
Merino ma wiele świetnych właściwości, ale nie jest materiałem idealnym do wszystkiego.
Nie wyschnie tak szybko jak najcieńsze materiały syntetyczne.
Nie jest również tak odporne na intensywne tarcie jak niektóre tkaniny techniczne.
Za to daje coś, czego trudno szukać w jednym materiale – połączenie komfortu, termoregulacji, niewielkiej masy i naturalnej odporności na zapachy.
Dlatego właśnie merino tak dobrze pasuje do gór
W górach warunki potrafią zmienić się w ciągu kilku minut.
Na dole jest ciepło i bezwietrznie.
Kilkaset metrów wyżej wieje i temperatura jest dużo niższa.
Podczas podejścia jesteśmy spoceni, a chwilę później podczas postoju zaczynamy marznąć.
W takich warunkach dobra pierwsza warstwa ma ogromne znaczenie.
I właśnie tutaj merino pokazuje swoją największą zaletę.
Nie chodzi tylko o to, żeby było ciepło.
Chodzi o to, żeby przez wiele godzin było po prostu komfortowo.
Merino w WanStef
W WanStef wykorzystujemy merino przede wszystkim tam, gdzie jego właściwości mają największy sens – jako warstwę znajdującą się najbliżej ciała.
To właśnie pierwsza warstwa ma bezpośredni kontakt ze skórą i przez wiele godzin musi radzić sobie z wilgocią, zmianami temperatury i intensywnym ruchem.
Dlatego dobra bielizna termiczna nie powinna być wybierana tylko na podstawie tego, jak wygląda.
Liczy się przede wszystkim materiał, jego gramatura, jakość wykonania i sposób, w jaki zachowuje się podczas aktywności.
Podsumowanie
Wełna merino to naturalne włókno, które dzięki swoim właściwościom znalazło bardzo szerokie zastosowanie w odzieży outdoorowej.
Jest lekka, pomaga regulować temperaturę, dobrze radzi sobie z wilgocią i zdecydowanie wolniej przejmuje nieprzyjemne zapachy niż wiele materiałów syntetycznych.
Dlatego sprawdza się nie tylko zimą.
Możesz wykorzystać ją podczas zimowego trekkingu, na nartach i snowboardzie, ale również podczas letniej wyprawy w góry.
I chyba właśnie to jest w niej najciekawsze.
Nie musisz mieć jednej koszulki na zimę i drugiej na lato. Dobrze dobrane merino może być jedną z najbardziej uniwersalnych rzeczy w Twoim outdoorowym ekwipunku.